در هر صورت با تمام زیباییها و زشتیهایش، سفر بسیار مفیدی بود که با چند عکس سعی کردهام قسمتهایی از آن را روایت کنم:
چون هگمتانه پايتخت تابستاني هخامنشيان بوده و در مسير جاده شاهي قرار داشته است، داريوش اول هخامنشی پس از اتمام كار سنگنبشتههای بيستون، دستور نقر كتيبه گنجنامه را داده است. پس از او فرزندش خشايارشاه نيز به پيروي از او كتيبهای در سمت راست و كمي پائينتر از سنگنبشته پدر، بر جاي گذارده است. ( حدود 500 سال قبل از میلاد)
هر يك از كتيبهها به سه زبان، در سه ستون و 20 سطر، بر روي صخرهاي بزرگ حك شدهاند، كه در ستون دست چپ، متن فارسي باستان، ستون وسط عيلامي يا شوشي و ستون دست راست كتيبهها، به زبان بابلي يا اكدي و هر سه به خط ميخي مادي يا هخامنشي هستند. ترجمه سنگ نبشته داريوش:
خداي بزرگ است اهورامزدا كه اين سرزمين را آفريد، كه مردم را آفريد، كه شادي را براي مردم آفريد، كه داريوش را شاه كرد، يگانه شاه از ميان شاهان بسيار و يگانه فرمانروا از ميان فرمانروايان بسيار. من (هستم) داريوش، شاه بزرگ، شاه شاهان، شاه كشورهاي با ملت هاي بسيار، شاه اين سرزمين بزرگ دوردست پهناور، پسر ويشتاسب هخامنشي.
متن هر دو كتيبه يكي است، فقط در كتيبه خشايار به جاي داريوش، خشايارشاه آمده و به جاي ويشتاسب، داريوش.
***
یکی از دوبیتیهای باباطاهر که در آرامگاهش روی سنگ حک شده است.
***
معبد آناهیتا، الهه آبهای روان، زیبایی، فراوانی و برکت، در کنگاور. میراث فرهنگی خیلی ادعا کرده بود که این اثر تاریخی در کنگاور را احیا کرده، اما هیچ اثری از اقدامات حفاظتی و مرمت و بازسازی آن نبود.
***
کرمانشاه؛ در گذشته نام این میدان مصدق بوده و مردم هم هنوز آن را به همین اسم میشناسند.
***
"قاپی شاه نجف"، روایت است که این در آرامگاه امام علی، در نجف است که برای تعمیر به کرمانشاه برده شده اما دیگر برگردانده نشده است. مردم هم به آنجا میروند و با بستن قفل و دخیل نذر میکنند و به آن اعتقاد دارند.
***
معرکهگیری در کرمانشاه هنوز رایج است.
***
طاقبستان اثر به جامانده از ساسانیان، در دامنه كوهي به همين نام و در كنار چشمهاي در شمال شرقي كرمانشاه كه شامل سنگ نگاره اردشير دوم و دو ايوان سنگي بنام هاي ايوان كوچك و بزرگ است، سال به سال در شلوغیهای تعطیلات بیشتر در معرض تخریب قرار میگیرد.
***
کامیونها در جادههای ایران همیشه حرفی برای گفتن دارند!
***
مزرعه گندم در علیآباد، دهی در ۱۵ کیلومتری شوش با اهالی خونگرم و سادهزیست که همگی لر هستند.
***
شهر ۶۰۰۰ ساله شوش، پایتخت سیاسی هخامنشیان و ساسانیان که حالا بوی زباله و فاضلاب سرتاسرش را گرفته و پیادهروهایش به زبالهدانی تبدیل شده و فاضلابهای خانههایش به جویها میریزد. دو چیز در شوش خیلی نادر است: سطل آشغال و دکه روزنامهفروشی!
***
کاخ آپادانا در شوش که هشت سال قبل از تخت جمشید به دستور داریوش ساخته شد اما ۲۰۰ سال بعد به دست اسکندر و بعدها توسط عربها ویران شد. قلعهای که در پشت سر میبینید در سال ۱۸۹۷توسط ژاک دومورگان، باستانشناس فرانسوی ساخته شده است. او که برای تحقيق و اكتشاف به شوش آمده بود، دولت فرانسه را متقاعد کرد تا محلي امن و مناسب براي هيات باستانشناسي فرانسه در شوش بسازد. به همين منظور بلندترين نقطه تپههای شوش انتخاب و قلعهاي با يك طرح قرون وسطايي اروپا بر فراز آن ساخته شد.
***
سیم خاردار برای محافظت از سرستونهای آپادانا کافی نیست. نمونه کامل و سالم آن در موزه لوور فرانسه در اتاقکی شیشهای نگهداری میشود و حتی عکسبرداری با فلاش هم از آن قدغن است.
***
توریستهای کرد در خوزستان از دو نسل متفاوت!
