سیاستبازانِ زمین فوتبال
یکی از آنها فیلیپ لام کاپیتان تیم ملی آلمان است که هفتهنامهی آلمانی اشپیگل با او در این باره گفتوگو کرده است. از نظر او «سیاست و ورزش به همدیگر وابستهاند.» لام که در فوتبال آلمان بازیکن پرنفوذیست و اظهارنظرهایش معمولاً وزن دارد، در این گفتوگو از رژیم اوکراین شدیداً انتفاد کرده است. او گفته: «وضعیت سیاسی فعلی در اوکراین، با اعتقادات من در مورد حقوق بشر، حقوق اساسی دموکراتیک، آزادی شخصی و یا آزادی مطبوعات سازگار نیست.» بعد هم گفته که: «برخوردی که رژیم با یولیا تیموشنکو میکند، هیچ ارتباطی با دموکراسی ندارد.» تیم ملی آلمان هر سه بازیاش در مرحلهی گروهی را در اوکراین انجام میدهد. یکی از آنها 24 خرداد مقابل هلند در کارکف است. همان جایی که یولیا تیموشنکو در حال حاضر زندانیست.
لام در این مصاحبه از میشل پلاتینی، رییس اتحادیه فوتبال اروپا خواسته که در برابر اوضاع سیاسی اوکراین موضع بگیرد. از نظر او تهدید اینکه اوضاع سیاسی داخلی اوکراین تحتالشعاع مسابقات یورو قرار بگیرد، اجتنابناپذیر است. لام در جواب این سوال که در صورت صعود به فینال و حضور ویکتور یانوکوویچ در مراسم قهرمانی، با او دست خواهد داد گفت: «در آن صورت باید به صورت جدی دربارهاش فکر کنم. اما تا آنجا که من میدانم، در کییف تنها مسئولین یوفا در مراسم حضور خواهند داشت.»
![]()
اما واقعاً تا چه حد یک بازیکن فوتبال «باید» در مورد مسائل سیاسی و اجتماعی اطلاع داشته باشد و دربارهشان اظهارنظر کند؟ آیا این «وظیفه» اوست؟ لام میگوید که به سیاست علاقمند است: «این بخشی از شغل من است که در مورد رخدادهای جهان مطلع باشم. من اخبار را نگاه میکنم، در اینترنت سایتها را چک میکنم و هر روز روزنامه میخوانم. نه فقط بخش ورزشی را!» لام به اشپیگل گفته که ولفگانگ نیرسباخ، رییس فدراسیون فوتبال آلمان به همهی بازیکنان تیم ملی این کشور یک نوشته داده که در آن کامل و دقیق توضیح داده شده که در اوکراین از لحاظ سیاسی چه خبر است. کاپیتان تیم ملی آلمان میگوید بازیکنان امروز نسبت به بازیکنان گذشته بیشتر در رسانهها هستند و این مهم است که از آخرین اوضاع و تحولات آگاه باشند.
زمانه واقعاً تغییر کرده است. چه درست چه غلط، مسئولیت ورزشکاران امروز جدیتر گرفته میشود و خود آنها نیز کموبیش بلوغ سیاسی بیشتری پیدا کردهاند. فقط کافیست که به عنوان نمونه حرفهای کاپیتان امروز تیم ملی آلمان و نحوهی اظهارنظرش در مورد مسائل سیاسی را مقایسه کنید با کاپیتان تیم ملی آلمان در جام جهانی 1978 آرژانتین. آن موقع، وقتی از برتی فوگتس در مورد «جنگ کثیف» و حکومتِ سرکوبگرِ نظامیان کشور میزبان سوال شد، پاسخ داد: «من حتا یک زندان سیاسی هم ندیدیم.»